ایمیل :   رمز عبور :        فراموشی رمز؟  
آخرین اخبار
۞ :: اختصاصی : پرویز خائفی، شاعر و حافظ‌پژوه پیشکسوت در سن ۸۳سالگی درگذشت.
۞ :: شاعر طنزپرداز پیشکسوت درگذشت
۞ :: اختصاصی : بررسی حال و آینده ی زبان فارسی در هند و پاکستان
۞ :: اختصاصی : حال و آینده ی زبان فارسی در هند و پاکستان
۞ :: کدام شاعران از امام حسین(ع) جایزه گرفتند؟
۞ :: اختصاصی : شب عزاداری در هند و ایران توسط گروه بین‌المللی هندیران برگزار شد.
۞ :: اختصاصی : حافظ شناس و پژوهشگر برجسته ی شیرازی درگذشت
۞ :: اختصاصی : دکتر قزوه: اقبال زبان فارسی در شبه‌قاره را چراغ‌داری کرد
۞ :: اختصاصی : به وقت تهران و کابل
۞ :: اختصاصی : شبی نه مثل شب های دگر/ گزارشی از لیله القدر شب استاد محمد یونس جعفری
۞ :: اختصاصی : اولین نشست ماهانه شاعران پارسی زبان با عنوان "ضیافت همزبانی"
۞ :: اختصاصی : نخستین ضیافت همزبانی با گرامیداشت یاد و خاطره استاد حسین آهی با حضور شاعران پارسی زبان برگزار می‌شود.
۞ :: اختصاصی : بخش دوم گفتگوی اختصاصی سایت شاعران پارسی زبان با دکتر سید نقی عباس (کیفی) پیرامون وضعیت نسخ خطی و نسخه‌پٰژوهی
۞ :: اختصاصی : شب حسین آهی در گروه بین‌المللی هندیران برگزار شد.
۞ :: خاطرات علیرضا قزوه از «مرحوم حسین آهی» در یک شعر
۞ :: اختصاصی : گفتگوی اختصاصی سایت شاعران پارسی زبان با « آنا برزینا» شاعر و استاد دانشگاه زبان فارسی در روسیه
۞ :: اختصاصی : شب دهرمیندرنات از سری برنامه‌های گروه بین المللی هندیران
۞ :: نوسروده علیرضا قزوه برای حسین آهی
۞ :: اختصاصی : گروه بین‌المللی هندیران: انتقاد از نحوه انتشار تنها مجله فارسی در هند
۞ :: اختصاصی : غزلی از مرحوم حسین آهی

Share
جمعه شبی که گذشت. یعنی 25 مرداد ماه 1398 برابر با 16 اوت 2019 میلادی ساعت 22 شب به وقت تهران و 23 به وقت دهلی گروه بین المللی هندیران در واتساپ در ششمین برنامه شب استاد و شب شاعر خود به سراغ یک استاد با تجربه زبان فارسی به نام دکتر محمد یونس جعفری از هندوستان رفته بود. اما دکتر یونس جعفری کیست؟ خیلی از استادان و شاعران و ادیبان زبان فارسی در ایران و افغانستان و تاجیکستان و دیگر کشورها شاید به درستی استاد را نشناسند اما تقریبا تمام استادان و دانشجویان زبان فارسی هند و بسیاری از فارسی آموزان اروپایی وقتی نام این استاد را می شنوند با احترام در برابر عظمتش سر خم می کنند.
 
 
یونس جعفری فرزند سید محمد فاروق جعفری در 27 سپتامبر 1930 برابر با 5 مهرماه 1309 در شهر دهلی نو، متولد شد. عشق و علاقه‌اش به زبان فارسی که هنوز دیرگاهی از شکوه و رونق پیشین آن در شبه قاره نگذشته بود، باعث شد به تحصیل در زبان و ادب فارسی بپردازد. وی به پاس 60 سال خدمات علمی ـ فرهنگی جوایز ارزشمندی چون جایزه فارابی (1386)، جایزه سعدی توسط رایزنی فرهنگی ایران ( 1385)، جایزه ویژه برای ترجمه توسط آکادمی اردو (1388) و جایزه غالب توسط بنیاد غالب دهلوی ( 1388) دریافت کرد
فهرست آثار استاد یونس جعفری بسیار پربار است و این ادیب و مترجم و استاد عزیز بسیار پرکار بوده است. برای شناخت بیشتر با ایشان بخشی از کتاب ها و پژوهش هایش را ببینید:
* تصحيح تاريخ ادبياتِ فارسي، مجموعة مقالاتِ انگليسي، انتشاراتِ بي.پي. ميشرا براي انتشارِ تريويني، دهلي، 1981 م.
* تصحيح و گردآوري ادبيّات پراكنده صائب تبريزي تحت عنوان كلام صائب، جلد اوّل مشتمل بر رديف الف و ب، چاپ تونک راجستان، 1982 م.
* ترجمة فارسي كتاب ماشين در اسارت ماشينيسم، تأليف دكتر علي شريعتي 1364 ﻫ ش/1985م.
* ترجمة فرهنگ برهنگي و برهنگي فرهنگ، تأليف دكتر غلام علي حدّاد عادل، چاپِ اوّل 1364 ﻫ ش/1985م، تهران، ايران و چاپِ دوّم از خانة فرهنگ جمهوري اسلامي ايران، دهلي‌نو در سال 1987 م.
* ارمغان ادبي (تحائف ادبيّاتِ فارسي)، بنياد موقوفاتِ دکتر محمود افشار، تهران، شمارة انتشار 60، 1376 ﻫ ش/1997 م؛ مجموعه‌اي حدود 40 مقاله فارسي شامل تصحيح ترجمة فارسي گيتا.
* نامه‌هاي علّامة اقبال لاهوري (ترجمة فارسي نامه‌هاي اردوي اقبال)، نشرِ همراه، تهران، تابستان 1379 ﻫ ش/2000 م و مجلّد داراي 106 نامه.
* ترجمة فارسي به‌انگليسي زندگي نامة حضرت فاطمه زهرا(ع)، تأليف دکتر سيّد جعفر شهيدي، خانة فرهنگ جمهوري اسلامي ايران، دهلي‌نو، 2004 م.
* مقدّمه و تصحيح تاريخ شاه شجاعي، تأليف مير محمّد معصوم بن حسن صالح (سدة يازدهم هجري)، چاپِ مرکز تحقيقات فارسي رايزني فرهنگي جمهوري اسلامي ايران، دهلي‌نو، اسفند 1385 ﻫ ش/مارس 2007 م.
* مقدّمه و تصحيح چهار چمن، تأليف چندر بهان برهمن (سدة يازدهم هجري)، چاپِ مرکز تحقيقات فارسي رايزني فرهنگي جمهوري اسلامي ايران، دهلي‌نو، اسفند 1385 ﻫ ش/مارس 2007 م.
* وقايع بابري [ترجمة اردو]، تأليف ظهيرالدّين محمّد بابر در زبان ترکي، ترجمة فارسي از عبدالرّحيم خانِ‌خانان، انتشارات شهر بانو، خيابانِ ميتهون، کريکادن کي وائي ون ون تي اس، برطانيه، 2007 م.
* رامايانا، بازسرودة ملّا مسيح پاني‌پتي، تصحيح همراه دکتر عبدالحميد ضيايي، خانة فرهنگ جمهوري اسلامي ايران، دهلي‌نو، مهرماه 1388 ﻫ ش/اکتبر 2009 م.
* اطّلاعات و قلمرو عمومي خبرنامه‌هاي فارسي از مغولِ دهلي (انگليسي)، تصحيح همراه مارگريت پرناو، چاپِ آکسفورد پريس، دهلي‌نو، 2009 م.
* مقدّمه، تصحيح و تحشي شاهجهان‌نامه، تأليف محمّد بن محمّد محمود معروف به‌جلالاي طباطبايي زوّاره‌ای اردستاني، چاپِ مرکز تحقيقات فارسي رايزني فرهنگي جمهوري اسلامي ايران، دهلي‌نو، آبان‌ماه 1388 ﻫ ش/نوامبر 2009 م.
* صائب تبريزي (احوال و آثارِ صائب)، موقوفاتِ دکتر محمّد افشار يزدي، تهران، شمارة 129، چاپخانة ترانه، 1389 ﻫ ش/2010 م.
15. سرپنچ و داستانِ ديگر (زبان هندي)، انتشار ميتهلا پريس، دهلي، 2013 م.
این ها تنها بخش هایی از فعالیت های استاد سید محمد یونس جعفری است.
شرکت در این برنامه صدها تن از مخاطبان فضای مجازی را قریب دو ساعت بیدار نگه داشت و بیش از پنجاه تن از ادیبان و شاعران و استادان از کشورهای مختلف با نقل خاطرات و گذاشتن عکس و متن و پیام شب با شکوهی را رقم زدند. 
قبل از برگزاری برنامه تمام فضاهای مجازی و اینترنت را با دوستان گشتیم اما فقط و فقط دو سه عکس از استاد بود بدون هیچ فایل تصویری و صوتی حتی. و بعد از یک همکاری جدی با ادیبان و استادان هند و ایران توانستیم چند فایل صوتی و تصویری استاد را به همراه صدها عکس و مطلب و خاطره از آرشیو شخصی و ذهن دوستداران استاد جعفری بیرون بکشیم و در این فضا تقدیم همه علاقمندان کنیم. 
شاید یکی از تلاش های دشمنان زبان فارسی همین عقیم کردن های زبان فارسی باشد و این که حتی نام استادان بزرگ زبان فارسی به فراموشی سپرده شود و از آنان هیچ نماند و این بار گروه بین المللی هندیران دست به کار شده بود تا طرحی نو در اندازد و این نوآوری و کار تازه و طرح توام با فکر و اندیشه آن قدر ایجاد همدلی کرده بود که در همان شب ادیبان زیادی از اقصی نقاط جهان چشم انتظار برگزاری هرچه زودتر این برنامه بودند. از جمله استاد حداد عادل نیم ساعت قبل از شروع برنامه یادداشت گذاشته بود که بی صبرانه منتظر شروع برنامه هستم . برنامه راس ساعت ده شب به وقت ایران با اجرای مدیر گروه هندیران دکتر قزوه شروع می شود. حتی بسم الله برنامه خوشنویسی استاد ستارپور است که خودش عضو گروه است و شب استاد یونس جعفری را جناب دکتر شکراللهی خطاطی کرده است که خودش در اجرای برنامه امشب کمک می کند و نشان برنامه یا همان آنونس برنامه با صدای بهروز رضوی گوینده شهیر صدا و سیمای ایران است که می گوید گروه بین المللی هندیران برگزار می کند . شب استاد یونس جعفری از هندوستان. 
 
 
 متن پیام دکتر حداد عادل در سال 1395 به مناسبت فوت استاد جعفری در گروه با دستخط دکتر حدادعادل نشان داده شد. خود استاد این متن را در گروه می گذارد و با دوستان خوش و بشی هم می کند .در بخشی از این پیام آمده است:
"خدمات علمی و آموزشی آن شادروان به زبان فارسی در هندوستان هرگز از یاد دوستداران زبان فارسی نخواهد رفت..."
و بعد هم استاد این یادداشت را می گذارند که :
آقای قزوه! تصور می کنم مرحوم دکتر یونس جعفری مترجم کتاب فرهنگ برهنگی وبرهنگی فرهنگی من به اردو هم بودند.
و به فاصله فقط چند دقیقه ده ها نفر از ارادتمندان استاد هر کدام پیامی از سر مهر و ارادت در گروه می گذارند و خود را معرفی می کنند از جمله آن ها جناب دهگاهی است که می نویسد:
"ارادت به استاد یونس جعفری مسافر را از پای هواپیما به برنامه یادبود ایشان می کشاند..."
خانم دکتر جابری نسب که اینک در تهران استاد یکی از دانشگاه هاست می نویسد:
انس و الفت ایشان با کتابخانه خانه فرهنگ ایران در دهلی مثال زدنی بود...در آن ایام‌ من هم برای استفاده از کتابخانه خانه فرهنگ جزو اعضای ثابت بودم و سعادت داشتم که در کتابخانه، ایشان را ببینم...یک روز در ماه آذر ۱۳۸۴در کتابخانه یک دسته نوشته به من نشان دادند و گفتند که کتاب تاریخ شاه شجاعی را تصحیح کرده اند و می خواهند که آن را یک بار چک کنند و از من درخواست همکاری کردند...با خوشحالی پذیرفتم و هفته ای سه روز  و روزی دو ساعت در کتابخانه با ایشان می نشستیم و متن را می خواندیم و گاهی نکته ای به ایشان یاداوری می کردم....با سعه صدر می پذیرفتند. مدت زمانی گذشت و چک کردن کتاب به پایان رسید و مقدمه نوشته شد و همه چیز تمام شد و کتاب برای چاپ به خانه فرهنگ سپرده شد....سال بعد در اسفند ۱۳۸۵ کتاب چاپ شد و به من خبر دادند و در کتابخانه ایشان را ملاقات کردم....نسخه ای از کتاب را به من هدیه کردند...کتاب را ورق زدم و دیدم که در مقدمه مصحح از من هم تشکر کردند که در انجام کار به ایشان کمک کرده بودم....درس بزرگی از ایشان گرفتم و تا امروز آویزه گوش من است که هیچکس را نادیده نمی گرفتند ...هر چیزی که درست بود از هر کسی می پذیرفتند و به کار می بردند
روحشان شاد باشد.
و دیگری می نویسد:
 
کاشکی قیمت انفاس بدانندی خلق
تا دمی چند که مانده ست غنیمت شمرند

دستخط شاعر ارجمند و فقید ایران اسلامی جناب دکتر قیصر به استاد یونس جعفری یا همان
انتشار نامه‌ای از قیصر در هند به همراه تصویر دست‌خط قیصر در گروه بارگذاری می شود. یادم نمی رود که در سال های بعد از فوت قیصر شاید همان سال 1386 بود که دکتر یونس جعفری این نامه را در اختیار مدیر مرکز تحقیقات زبان فارسی آن وقت رایزنی ایران آقای قزوه قرار می دهند و ایشان همراه با متنی آن را در فضای ادبی ایران منتشر می کنند. 
 و این هم بخشی از متن آقای قزوه که بر این نامه نوشته است و سال ها قبل منتشر کرده است و امشب هم به همت همکاران گروه در هندیران بین المللی قرار می گیرد: 
"در دهلی‌نو بزرگداشتی برای قیصر عزیز گرفتیم و خیلی‌ها آمدند؛ از جمله استادان هندی، پیرمردی به نام پروفسور «یونس جعفری» بود. ایشان از صائب‌پژوهان و استادان بازنشسته دانشگاه دهلی‌ست. نامه‌ای آورد كه به «قیصر» نوشته بود و یكی از شعرهایش را به انگلیسی ترجمه كرده بود. و از آن جا كه پروفسور «جعفری» به بسیاری از خاورشناسان اروپایی درس زبان فارسی می‌دهد، ترجمه شعر «قیصر» را برای یكی از خاورشناسان مقیم لندن فرستاده بود و ایشان هم علاقمند شده بود كه شعر را در یكی از مجلات انگلیس چاپ كند. «جعفری» در نامه‌ای كه به «قیصر» می‌نویسد به نثر و شعر قیصر اشاره می‌كند و آن را بسیار پخته و زیبا می‌داند و او را دوست ندیده خطاب می‌كند و از آن‌جا كه پروفسور «جعفری» هم در حوالی سال‌های دهه چهل در دانشگاه تهران درس خوانده و شاگرد بزرگانی چون «فروزانفر» و «معین» بوده، قیصر را همكار و دوست خطاب می‌كند..."
در ابتدای نامه روانشاد «قیصر امین‌پور» به پروفسور «یونس جعفری» پس از عرض ارادت‌های معمول آمده است: 
"می‌خواستم مثل شما در عنوان نامه از تعبیر «دوست ناآشنا» استفاده كنم؛ بعد دیدم مگر همه‌ دوستی‌ها و دوستان ابتدا ناآشنا نیستند؟ اصلاً آشنایی یعنی چه؟ آیا اینكه كسی از فرسنگ‌ها دور، با زبان و فرهنگی دیگر و از قوم و قبیله‌ای دیگر درد دل كسی دیگر را بشنود، دریابد و بكوشد آن را به دل دیگری پیوند بزند، خود بهترین معنی آشنایی و حتی خویشاوندی روحی نیست؟ چه بسا خویشاوندان كه با یكدیگر بیگانه‌ و دشمنند! و چه بسا دوستان و خویشاوندان كه هیچ‌گاه و هیچ‌جایی یكدیگر را نبینند و نشناسند! كما اینكه من دیگر لازم نمی‌بینم برای شما كه آشنایید و خود معلم مثنوی معنوی هستید بیش از این درباره آشنایی راستین سخن بگویم: 
پس زبان محرمی خود دیگر است 
همدلی از همزبانی بهتر است 
"قیصر" در بخش دیگری از نامه خود با اشاره به ترجمه شعرش به زبان انگلیسی و انتشار آن در نشریه‌ای اروپایی به همت پروفسور «یونس جعفری»، می‌نویسد: «اما سخن درباره ترجمه و به ویژه ترجمه شعر فراوان است و راستش من گذشته از شخصی شاعر و مترجم و زمان و مكان و نوع و سبك شعر، به طور كلی انتظار و اعتماد چندانی به ترجمه شعر ندارم. به ویژه شعر سنتی فارسی كه شدیداً به زبان، قالب، قواعد و شگردهای خاص خود وابسته است و اینها چیزهایی است كه غالباً در هر ترجمه‌ای از دست می‌رود حال چه شاعر «مولوی» و «حافظ» باشد و چه مترجم «فیتز جرالد» یا «مسیو دونالد» یا استاد جعفری. 
 🔹
"به یاد دانشی مرد پارسی گو دکتر یونس جعفری" نیز متنی است از شاعر و پژوهشگر ایرانی جناب رضا اسماعیلی که این چنین آغاز می شود: 
"چند سال پیش به دعوت دوست شاعرم دکتر علیرضا قزوه و به قصد شرکت در یک همایش ادبی ، به همراه تعدادی از دوستان شاعر سفری به هند داشتم . در این سفر خاطره انگیز با دانشی مرد نازنینی آشنا شدم که بدون هیچ اغراقی فارسی را از زبان مادری اش هم بهتر صحبت می کرد! این مرد کسی نبود جز «دکتر یونس جعفری»، استاد زبان و ادبیات فارسی و صائب پژوه برجسته هندی که در سال 95 به آسمان کوچید. 
در همان اولین دیداری که با استاد جعفری داشتم، حُسن خلق، شوخ طبعی و تسلط و احاطه ی شگفتی که به زبان و ادبیات فارسی داشت، مرا به ایشان علاقه مند کرد. این استاد برجسته که ارادت فراوانی به شاعران فارسی زبان – بخصوص صائب داشت - در بین صحبت های خود با چنان مهارتی از ضرب المثل های شیرین فارسی استفاده می کرد که آدم فکر می کرد با یک فارسی زبان اصیل هم صحبت شده است. با دیدن دکتر جعفری بی اختیار یاد این بیت معروف از حضرت لسان الغیب حافظ شیرازی افتادم 
شکرشکن شوند همه طوطیان هند
زین قند پارسی که به بنگاله می‌رود
یکی از روزها در گپ و گفت خاطره انگیزی که در حاشیه ی یک همایش ادبی با هم داشتیم ، دکتر جعفری به خاطر علاقه ی شدیدی که به زبان و ادبیات فارسی داشت، از من درخواست کرد کتاب شعرم را به او هدیه بدهم . من هم به رسم ادب و با افتخار مجموعه شعر «عاشقانه های شرقی» را که در بردارنده اشعار اجتماعی من است تقدیم او کردم. مجموعه شعری که بعد از چاپ در سال 1384 استقبال خوبی از آن شد و استاد «موسی بیدج» شاعر، مترجم و پژوهشگر توانمند ایرانی و سردبیر فصلنامه ادبی «شیراز» نیز در شماره 18 فصلنامه تعدادی از شعرهای آن را به زبان عربی ترجمه و در دو صفحه به دست چاپ سپرد. دکتر جعفری بعد از دیدن کتاب و خواندن تعدادی از شعرهای آن سر شوق آمد و گفت : اجازه می دهی که شعرهای این کتاب را به انگلیسی ترجمه کنم ؟ من ضمن تشکر از لطف و مهربانی ایشان، با افتخار از این پیشنهاد استقبال کردم . دو سه هفته بعد از بازگشت به ایران، این استاد برجسته به قول خود عمل کرد و ترجمه کامل شعرها را از طریق ایمیل برای من فرستاد . امیدوارم روزی ناشر خوبی پیدا کنم و جهت ادای دین، ترجمه انگلیسی این مجموعه شعر را که یادگاری آن عزیز است به دست چاپ بسپارم. 
 
شنیدن خبر درگذشت آن پژوهشگر دقیقه یاب و صائب پژوه نازک خیال که به ایران و ایرانی و زبان فارسی عشق می ورزید مرا غافلگیر و متاثر کرد. هر چند مرگ حق است و برای مردانِ خدا شیرین. 
جناب اسماعیلی این سپیدسروده ای از مجموعه «عاشقانه های شرقی» خود را تقدیم روح پر فتوح آن عزیز سفر کرده می کند :
در اتاق متروک
صندلی ها
- غمگین -
دور هم نشسته اند و
ذکر آدم هایی را می کنند
که روزی، روزگاری
و امروز
روی خاطرات دیوار
لبخند می زنند.
*
در اتاق متروک
صندلی ها
با لهجه ی سکوت
فاتحه می خوانند و
فنجان های چای
روی میز
از سرما به خود می لرزند...
جناب فرهاد پالیزدار معاون بین الملل بنیاد سعدی می نویسد:
از ویژگی های استاد یونس جعفری تسلط بر اصطلاحات و کنایات و ضرب المثلهای فارسی بود بخصوص آنچه در بین مردم کوچه و بازار رایج بوده است ایشان می گفت برای فراگرفتن زبان و اصطلاحات مردم زمانی که در دانشگاه تهران تحصیل می کردم اوقات آزاد خود را در کوچه بازار و گفتگو با مردم می گذراندم...
یادداشت ها و عکس ها و خاطرات هر چند ثانیه یک بار به صفحه سرازیز می شود، عکس هایی که غافلگیرت می کند.   
تصاویر دکتر جعفری با استاد شفیعی کدکنی، با استاد باستانی پاریزی، با قیصر امین پور و با بسیاری از بزرگان ایران و هند و افغانستان و اروپا و ...

استاد جعفری تمام کتاب های خود را که در اصل فرزندان معنوی و حقیقی او بودند تقدیم به کتابخانه رایزنی فرهنگی ایران و مرکز تحقیقات فارسی آن کرد. حتی نامه های خصوصی خود را نیز در اختیار خانه فرهنگ ایران قرار داد و این نشانگر علاقه و اعتمادی بود که این بزرگمرد به ایران و فرهنگ ایرانی داشت. 
بخشی از یک نامه‌ی خصوصی شادروان یونس جعفری را جناب دکتر شکراللهی برای اولین بار در صفحه منتشر کرد:
" ... کسی پيدا نمی‌شود که من او را بگويم که او بندة فرمانبردار يا آدم اطاعت‌شعار يا زاهد شب‌زنده دار يا مرد عبادت‌گزار يا مرد خدا‌ترس باشد. ميان تمام اين مخلوق، بنده‌ها و بشرها عابدی را پيدا نکردم که پيش خدا ساجد باشد. هرکسی را ديدم که به‌زعم خود خداي کوچکی هست و تا حدّی که در امکانش هست زور و قدرت خود را بروز می‌دهد. نه تنها نمرود و فراعنه مدّعی خدايي شدند، بلکه در اين قرن سرعت برق‌آسا هرکس خدايي هست. از کاخ سفيد گرفته تا کلبة فقيری، هر خانه و لانه و کاشانه و ساختمان آسمان‌خراش معبدی هست. نمرود و فراعنه روی تخت عاج و چوب نشسته مدّعی خدايي بودند. ولی در عصر و زمان ما هر خدا روی صندلی نشسته زور و قدرت خود را به کار می‌برد. اين خدايان کوچک می‌دانند خدای بزرگی هم هست. او جابر، قادر، قاهر، عادل، رحيم و کريم هست و قدرت او از ازل تا ابد هست. ولی قدرت آنها تا روزی است که معزول و يا بازنشسته نمی‌شوند. يعنی قدرت آنها در ظرف زمان محدودي است. چون وقت محدود است و کار زياد اين خدايان کوچک می‌خواهند هرچه زودتر قدرت خود را بروز بدهند. هر مأموری در ادارة خود خدايي هست. از فرّاش تا وزير و دبير همه خدای کوچک هستند. هر منشي و فرّاش برای خاموش‌کردن آتشِ دوزخِ شکم ‌بندة فرمانبردار کسی است که در درجه از وی بالاتراست. منشی خدای فرّاش, فرّاش خدای زنش و زنش خدای فرزندانش. فرزندان هم خدا هستند. بزرگتری بر کوچکتري زور خود را به‌کار می‌برد.
من دراين روزها به‌عنوان جنايتکاری از سر تا پا نياز، عجز، انکسار و فروتن حاضر می‌شوم و اقبال و اعتراف به جنايات و جرائمی می‌کنم که هيچ وقت مرتکب آنها نشده‌ام."
نامه بسیار معصومانه و زلال نوشته شده است و این نشان از روح زلال این پیرمرد با صفا دارد که تمام عمر در تجرد زیست و حکایت زندگی اش نیز زیباو شنیدنی است که استاد عاشق دختری ایرانی می شود و هرچه تلاش می کند این ازدواج سر نمی گیرد و استاد نیز تا پایان عمر همسری اختیار نمی کند. 
در این جا وقتی دوستان عکسی از استاد جعفری با پیراهن سبز و در روزهای آخر عمرش را در صفحه نشان می دهند که در کنار آقای قزوه ایستاده ایشان هم به نقل خاطره ای از همین عکس می پردازد و این خاطره را نقل می کند:
"از سالن اجتماعات خانه فرهنگ بیرون آمدیم و استاد را زیر سایه درختی کشاندم و این سوال را کردم که استاد این همه سال در عالم تجرد زیستی راستش را بگو الان پشیمانی یا نه؟ استاد خنده ای زیبا کرد و سه بار گفت: آقا پشیمانم... پشیمانم ... پشیمان. بعد با همان پیراهن سبزش با هم این عکس را گرفتیم. یادش سبز مثل پیراهنی که پوشیده بود و ما همه فرزندان استاد هستیم و امشب چراغ یادش را روشن کرده ایم."
بعد شاعر خوب ایرانی جناب محدثی خراسانی این رباعی زیبا را که به یاد استاد جعفری سروده اند در گروه قرار می دهند:
وقتی که ادب، توانگری می خواهد
در کشور عشق سروری می خواهد
مردی به کمال عشق و درمهر، تمام
یونس، از نوع جعفری می خواهد
و بعد شعر است که از پی شعر سروده می شود و تقدیم روح بلند ایشان می شود یا با یاد ایشان خوانده می شود. 
جناب عبدالمالک عطش شاعر و استاد دانشگاه بلخ این شعر را برای جمع می خوانند:
مرا از سنگزارِ بُغض ویرانگر پدید آورد
ترا از تار و پود برگِ نیلوفر پدید آورد
 
ترا از بیشه‌های سبزِ شور و عِشرت و شادی
مرا از  متن خشم و خون و خاکستر پدید آورد
 
ترا از بطن ناز و نعمت و هستی و سرمَستی
مرا از خارزارِ خونی خنجر پدید آورد
 
مرا از کارگاهِ داغ و دلتنگ و گرفتاری
ترا از لابلای غنچه‌های تر پدید آورد
 
مرا مثل سکانسِ ساکت و سرد و تماشایی
ترا در نقشِ ناهنجارِ  بازیگر پدید آورد
 
 ترا در هیئت فرماندهی خودخواه و قهرآلود
مرا در هیئت سرباز  بی‌کشور پدید آورد
 
مرا شمعی که هر شب بر سر راهی بسوزانند
ترا پروانه‌ی پُرشورِ افسونگر پدید آورد
 
تو آن نقاشیِ مغرورِ  ناب و دلپذیری‌که ـ
خدا، از تار و پودِ برگ نیلوفر پدید آورد 
 
دکتر سید نقی عباس کیفی پژوهشگر و شاعر هندی بخشی از سخن سردبیری  خود در فصلنامه نقد و تحقیق، ج 2، ش 4-3، 2016م را که به دکتر یونس جعفری تقدیم شده بود را در منظر نگاه دوستان قرار می دهد:
"با شماره‌ای دیگر از فصل‌نامه در خدمتِ شما دوستان گرامی حاضریم. اما امروز استاد یونس‌جعفری همراه ما نیست، استادی که با عشق و بی‌منّت گنجینه‌ای با ارزش از علم و مردمی بود. 
یونسی دیدم نشسته بر لبِ دریای عشق...
یک سال پیش بود که در آغار این راهِ سخت اما شیرین بودیم و شمارۀ اوّل مجلّۀ «نقد و تحقیق» را منتشر و به او تقدیم کرده بودیم؛ به اویی که همواره مثل پدری دل‌سوز برای ادبیاتِ فارسی و مشتاقان به زبان فارسی بود. هیچ‌وقت چشم‌های سبز و اما اشک‌اندود و دست‌های گرم و اما لرزانش را فراموش نمی کنم وقتی عبارتِ تقدیم و عکس خود را در صفحۀ اوّل مجلّه دید و گفت: «این کار جسارت می‌خواست، به جمع دیوانگان خوش‌آمدی!» اگرچه آن روزها حال نامساعدی داشت و ما شاهدِ این بودیم که در حال پژمردن بود اما با دیدن شمارۀ اوّل مجلّۀ «نقد و تحقیق» بسیار خوش‌حال بود و امیدوار. و به قول عرفی: 
شاد بادا روحت ای مجنون که هنگامِ وفا
در حقِ ما، دردِ بی‌منّت، نصیحت کرده‌ای
مرحوم یونس‌جعفری تمام عمر خود را صرفِ خدمت به زبان و ادبیاتِ فارسی کرده و عشقی بی‌بدیل و بی‌نهایت نسبت به آن داشت و ما شاگردان او مانندِ پروانه‌ها دور او می‌چرخیدیم و از او می‌آموختیم. 
اگر چه او اکنون در میان ما حضور ندارد اما یقین داریم ‌که می‌توانیم به مددِ آموخته‌هایی که از آن استادِ گران‌قدر و بی‌بدل داریم قدمی هر چند کوچک در راهِ بزرگِ پژوهش در عرصۀ ادبیاتِ فارسی برداریم. به قول محتشم کاشانی: 
کلکِ رحمت هر تحرّک کز پیِ غفران کند
آیتی از مغفرت در شأنِ او مسطور باد

و ئیگری در ئکر خیرش می نویسد:. 
ذکر خیرش در محافل تا ابد مذکور باد
مرحوم یونس‌جعفری به پاس خدماتِ افزون بر نیم قرن خود به زبان و ادبیاتِ فارسی به دریافتِ چندین جایزۀ مفتخر نیز نایل گشت که عبارت‌اند از: جایزۀ بین‌المللی فارابی (تهران، 2006م.)، جایزۀ بین‌المللی سعدی (خانۀ فرهنگ دهلی‌نو، 2007م.)، جایزۀ ترجمه (آکادمی اردو، دهلی 2008م.) و جایزۀ غالب (دهلی 2008م.). 
مرحوم یونس جعفری مصحّح متن، مؤلّف و مترجم برجسته‌ای بود و آثار گران‌قدر وی شامل 15 کتاب و بیش از 100 مقاله به زبان‌های اردو، فارسی، انگلیسی و هندی است. برخی از آثار وی عبارت‌اند از: تاریخ ادبیاتِ فارسی (دهلی 1981م.)، کلام صائب (راجستان 1982م.)، ارمغان ادبی (تهران 1997م.)، نامه‌های علامه اقبال لاهوری (تهران 2000م.)، تاریخ شاه‌شجاعی (دهلی 2007م.)، چهار چمن (دهلی 2007م.)، وقایع بابری (بریتانیا 2007م.)، رامایانا (دهلی 2009م.)، شاهجهان‌نامه جلالای طباطبایی (دهلی 2009م.)، احوال و آثار صائب (تهران 2010م.) و... 
شرح حُسنِ او نیاید در مقال
اکنون این بزرگ‌مرد در کنار ما نیست؛ اما یاد و خاطرۀ او همواره همراهِ ماست و به ما برای ادامۀ این راه و ادای دین به ادبیاتِ فارسی که در هند، بنا به گفتۀ بعضی‌ها نفس‌های واپسین را می‌کشد، قوّتِ قلب و انگیزه می‌بخشد.
غرقِ رحمت باد یا رب در محیطِ مغفرت
موجِ فیضی شاملِ حالش زمان اندر زمان  
وحشی بافقی
این ها که نوشتیم و خواندیم یک دهم از آن چیزی نیست که در این شب خاطره انگیز رقم خورد. مطالب آن قدر فراوان و متنوع و رنگارنگ بود که می توانست در یک کتاب مستقل گرد آید و این نکته ای بود که چندین استاد و شاعر مدام به آن اشاره می کردند و حتی اعلام آمادگی می کردند که این برنامه به یادماندنی را با ویراستاری به شکل کتابی منتشر کنند. 
برنامه با شعرخوانی ده ها شاعر از ایران و افغانستان و هند و دیگر کشورها ادامه پیدا کرد. بیش از ده فایل شعرخوانی تصویری و بیش از ده فایل صوتی که همه در باره شخصیت و خدمات دکتر یونس جعفری بود. 
آقای تهماسبی خراسانی از مزار شریف و خانم دکتر جابری نسب و خانم دکتر اعظم لطفی از ایران و آقای دکتر عزیز مهدی از هند و بسیاری دیگر از دوستان شب دکتر یونس جعفری را یکی از به یادماندنی ترین شب ها دانستند. نقل قول یکی از این عزیزان را ببینید:
دکتر کیفی شاعر و پژوهشگر از هندوستان: 
برنامه امشب نیز مانند شبهای دیگر بسیار عالی بود و باشکوه، و نه تنها از استاد جعفری یادی کردیم بلکه با بسیاری از خاطرات ایشان آشنا شدیم... الحق که آن مردم فرشته نما بازنخواهند گشت و سرمایه همین خاطرات است و آثار فاخرشان که باید همیشه از آن یادی تازه کرد...
در این برنامه ده ها شاعر حضور داشتند و شعر خواندند اما به غنیمت فرصت تنها غزل یکی از شاعران یکی را که برای استاد یونس جعفری سروده بود تقدیم می کنیم:
 
چقدر صحرا صحیفه ها با، ورق ورق لاله می گشاید
شبیه پیغمبری به رویم، طلسم صد ساله می گشاید
 
چقدر طاووس در تجلی، قلم بر ارژنگ مانده مانی
عرق به پیشانی اش مگر بر، مسافران نامه می گشاید
 
به باغ ‌نیلوفری که بودا، گم است در سوره ی تماشا
کسی بر آرامشش وزیده، دری بر آن هاله می گشاید
 
اذان نارنج ها به گوشم؛ نماز افراست می شناسم
کجای این دشت مرغ آمین، بر آسمان ناله می گشاید
 
شکسته تا مصرعی سرودم، به باغ بیدل دریچه وا شد
خدای من کیست او که چشمم، به هند و بنگاله می گشاید
در این شب باید یاد کنیم از استادان و شاعران و ادیبان گرانقدری که با حضورشان این محفل ادبی را پربها کردند. عزیزانی چون دکتر حدادعادل ،  دکتر علیرضا قزوه، دکتر اخلاق آهن از هند، دکتر دهگاهی، دکتر شکرالهی، آقای پالیزدار، دکتر قلیچ خانی، جناب سعیدی راد، رضا اسماعیلی، محدثی خراسانی، خانم بلقیس فاطمه حسینی از هند، دکتر بلرام شکلا از هند، دکتر نقی عباس کیفی از هند، دکتر عزیز مهدی از هند، دکتر اکبر شاه از هند، تهماسبی خراسانی از افغانستان، مهدی باقراز هند، ددکتر جواد عسگری، دکتر نرگس جابری نسب، دکتر فرزانه اعظم لطفی، دکتر نغمه مستشار نظامی، دکتر برزگر نجفی، محمد حسین انصاری نژاد، محمد حسنیی باغسنگانی، مرضیه فرمانی، علی اصغر الحیدری از هند، داوود اسکندری، مقصود حیدریان از افغانستان، صادق عصیان از افغانستان، مژگان فرامنش از افغانستان و جمعی دیگر از شاعران پارسی زبان 
 
و سرانجام یک برنامه موفق رادیویی با مشخصات کاملا حرفه ای با تولید و سردبیری یکی از سردبیران رادیوی ایران و رادیو فرهنگ به نام سید محمد حسینی باغسنگانی به مدت 45 دقیقه تقدیم گروه می شود. با این مشخصات و نشانی! و جالب آن که از سوی رادیو دهلی نیز اظهار علاقمندی می شود که این قبیل برنامه را پخش کنند و در آخر هم فیلمی از صحبت های مدیر گروه آقای دکتر علی رضا قزوه پخش می شود که بعد از صحبت کردن و امید دادن به احیای زبان فارسی در هند کمی هم از کمبودها و مشکلات می گوید و دریغا و دریغا و دریغا که کمبود هست و سختی هست و فقط هم برای زبان فارسی هست. بماند. این هم شناسنامه برنامه رادیویی شبی با استاد محمد یونس جعفری و صداهایی که در فضای حقیقی و مجازی باقی خواهد ماند با عکس ها و شعرها و مطالبی که جر در این یکی دو ساعت در هیچ کجا نقل نشد.
✅ ویژه برنامه شب شادروان دکتر محمد یونس جعفری 
تهیه و تالیف: محمدحسینی باغسنگانی
گویندگان: بهروز رضوی - رضا خضرایی
🌸
با حضور و همراهی: 
دکتر غلامعلی حداد عادل، رییس فرهنگستان زبان و ادبیات فارسی
دکتر فرزانه اعظم لطفی استاد گروه مطالعات هند و زبانهای خارجی دانشگاه تهران 
دکتر علی دهگاهی، ناریخ شناس و پژوهشگر
دکتر علیرضا قزوه، شاعر و پژوهشگر
 دکتر کلیم اصغر استاد فارسی جامعه ملیه اسلامیه
دکتر محمد جواد عسکری، پژوهشگر زبان و ادبیات فارسی
دکتر حمیدرضا قلیچ خانی ، محقق و پژوهشگر 
دکتر مهدی باقر خان شاعر و پژوهشگر
حسن مهدی جعفری، پژوهشگر 
عبدالرحیم سعیدی راد شاعر و پژوهشگر
کدت برنامه : 45 دقیقه . 
**
همچنین برنامه هفته آینده به استاد شهیر سرزمین افغانستان استاد واصف باختری اختصاص دارد که ایشان هنوز زنده اند و بی گمان یکی از دو سه شاعر برتر افغانستان در یکصد سال اخیر است.
تاریخ ارسال خبر :   1398/5/27 در ساعت : 13:48:12       تعداد مشاهده این خبر : 183






بازدید امروز : 15,243 | بازدید دیروز : 16,949 | بازدید کل : 112,682,607
کلیه حقوق این سایت محفوظ است ، طراح و برنامه نویس : علیرضارضایی